Slecht nieuws voor PZEM: kans dat Borssele verliesgevend blijft, stijgt


Elektriciteitsprijzen stijgen in de komende tien jaar veel minder dan eerder aangenomen. Dat is slecht nieuws voor de PZEM en Essent, de huidige eigenaars van kerncentrale Borssele. De eigenaars zijn verplicht de stroom van de kerncentrale tegen een vastgestelde prijs af te nemen die al enkele jaren hoger ligt dan de marktprijs. Verwacht werd dat de marktprijs vanaf 2021 flink zou stijgen waardoor PZEM n Essent weer winst zou maken op de stroom. De net verschenen Nationale Energieverkenning 2017 gaat er echter vanuit dat de elektriciteitsprijs wel even stijgt, maar dan vanaf 2025 weer daalt door de groei van hernieuwbare energie in Noordwest-Europa.

Kerncentrale Borssele (EPZ) is voor 70% eigendom van PZEM en 30 procent van Essent. Contractueel zijn de eigenaren verplicht alle door de kerncentrale geproduceerde stroom te kopen (zgn. 'tollingsovereenkomst') voor een vaste prijs. Al enkele jaren zorgt die overeenkomst voor verlies bij de eigenaren. Zulke grote verliezen zelfs dat de toekomst van Delta in gevaar kwam, waardoor de kerncentrale ondergebracht werd in het nieuw opgerichte PZEM.

Door die tollingsovereenkomst moet PZEM (en Essent) €43 per Megawatt-uur (MWh) betalen. In 2016 was de gemiddelde marktprijs €31,50 per MWh. Dat levert een miljoenenverlies op voor PZEM, maar de verwachting was dat de elektriciteitsprijzen voldoende aan zouden trekken om vanaf 2020/2021 weer flink winst te gaan maken. Daar was al twijfel over, en de verwachtingen over de prijs ontwikkeling in de Nationale Energieverkenning 2017 bevestigd dat het onwaarschijnlijk is dat de marktprijs zo veel aantrekt.

Trouwens, het is de vraag of PZEM daar zelf in geloofd, want ze pleiten er voor dat het Rijk de kerncentrale overneemt.

De Nationale Energieverkenning (NEV) “geeft een beeld van de ontwikkelingen in de Nederlandse energiehuishouding in een internationale context” en wordt uitgegeven door het Energiecentrum Nederland, ECN. In deze editie stelt ECN de verwachte elektriciteitsprijzen naar beneden bij. In 2035 verwacht NEV 2017 een marktprijs van ongeveer €50 per MWh, dat is €10 per MWh lager dan nog maar een jaar geleden. Maar aangezien de kerncentrale in 2033 gesloten wordt is dat te laat. Op blz. 186 schrijft de NEV 2017: “Vanaf 2020 zal het resultaat naar verwachting weer verbeteren omdat overcapaciteit dan minder voor gaat komen en de groothandelsprijs aantrekt. Dit zet echter niet door na 2025, omdat dan door de groei van hernieuwbare elektriciteit een structurele productiedaling van conventionele elektriciteit wordt verwacht.

Uit deze tabel (op blz. 126 van NEV 2017) valt op te maken dat de marktprijs op het hoogtepunt van het herstel slechts weinig boven de €43 per MWh van de tollingsovereenkomst komt. Met andere woorden: de kans dat de miljoenenverliezen gedurende vele jaren terugverdiend worden is bijzonder klein. Kerncentrale Borssele is en blijft een blok aan het been; van PZEM, van Zeeland en binnenkort ook van het Rijk?

Martien Visser (o.a. Lector Energietransitie Hanzehogeschool) zette op Twitter (@BM_Visser) de in de vier verschenen Nationale Energieverkenningen verwachte marktprijzen voor elektriciteit in 2030 op een rijtje. Door de snellere groei van hernieuwbare energie is de verwachting dat de verwachte elektriciteitsprijs in 2030 lager is dan tot nu toe aangenomen.