Repressie antikernenergie-groepen in Rusland en India

In Rusland onder Putin is antikernenergiestrijd niet gewenst. Ecodefense is al jarenlang in het vizier van de veiligheidsdienst en al meerdere malen bestempeld als een ‘foreign agent’. Onder die omstreden wetgeving zijn er vijf aanklachten tegen Ecodefense aangekondigd waarbij de voorzitster van Ecodefense, Alexandra Koroleva, tot twee jaar gevangenis veroordeelt kan worden. Afgelopen woensdag, 19 juni, vroeg ze politiek asiel aan in Duitsland. Maar Rusland is niet het enige land. In India is een van de belangrijkste woordvoerders van de strijd tegen de kerncentrales in Koodakulam, SP Udayakumar, de repressie en de intimidatie en getreiter van hem en zijn familie zat. In een brief aan de president kondigt hij een hongerstaking aan als er niets veranderd.

Rusland heeft een lange traditie van repressie tegen antikernenergiegroepen, denk alleen maar aan de jarenlange gevangenisstraf van Bellona’s Alexandr Nikitin. Greenpeace kan er ook over meepraten en de repressie tegen Ecodefense is een ander voorbeeld.

Rusland: Ecodefense
Ecodefense werd opgericht in 1989 in Kaliningrad en houdt zich bezig met studie, onderwijs en het publiceren over onder meer de gevaren van Russische nucleaire faciliteiten en schendingen van de mensenrechten in de steenkoolregio's van het land. De Russische staat kwalificeerde Ecodefense in 2014 als een "buitenlandse agent". De aanleiding hiervoor was het werk van de NGO tegen een kerncentrale in Kaliningrad. In een meerjarige campagne hebben milieuactivisten een aantal Europese investeerders overtuigd om geen geld te investeren in de bouw van de kerncentrale. Dit leidde tot een bevriezing van het project medio 2013. Het Russische ministerie van Justitie heeft in totaal 28 strafzaken tegen Ecodefense geopend wegens het overtreden van de vereisten van de "Foreign Agents Act". De meesten van hen eindigden met een boete van in totaal ongeveer € 30.000. Als kleine non-profitorganisatie kon Ecodefense dit bedrag niet betalen.

Ecodefense werd bekend in Duitsland en Nederland toen ze samen met Duitse en Nederlandse milieugroepen de export van radioactief afval (verarmd uranium) uit de uraniumverrijkingsinstallaties van Urenco (in Gronau en Almelo) naar Rusland stopte.

Op 30 mei volgde een nieuwe serie aanklachten tegen Ecodefense, die tot twee jaar gevangenisstraf kunnen leiden voor Alexandra Koroleva, de voorzitter van Ecodefense. In Duitsland startten diverse groepen een solidariteitscampagne. Woensdag 19 juni vroeg Koroleva politiek asiel aan in Duitsland.

India: Kumar
Subramanian Udayakuma (Kumar voor vrienden, waar we ons toe rekenen) is woordvoerder van de People's Movement Against Nuclear Energy, een organisatie in Zuid-India tegen de bouw (door Rusland) van het enorme Koodankulam kernenergie-complex en, zeer recent, tegen de plannen voor India's eerste 'Away From Reactor' hoogradioactieve afvalopslag gepland in Tamil Nadu. PMANE is al ruim 10 jaar onderwerp van repressie en criminalisering. De belangrijkste aanklachten van de overheid (die door vrijwel alle media klakkeloos overgenomen worden) zijn: de protesten zijn rechtstreeks het gevolg van buitenlandse agitatoren en geld en de alleen bedoeld om de economische groei van de staat India te saboteren. In 2012 was er een enorme piek in de repressie. In de media is geen aandacht voor de represssie en en de hetze gevoerd tegen de bewoners van de regio (Tamil Nadu) en tegen de leiders van PMANE, waaronder Kumar. En collega van Kumar uit dezelfde regio, RS Mugilan, wordt sinds maart vermist, zonder dat de politie veel werk in zijn verdwijning lijkt te steken.

Kumar (in sterke mate geïnspireerd door het geweldloos verzet van Gandhi) is nu tot het uiterste gedreven door de aanhoudende repressie, intimidatie en het ontzeggen van basisrechten. De bankrekeningen van hem en zijn familie zijn al jaren bevroren, hij heeft geen paspoort, kan niet vrij reizen, zelfs niet in z’n eigen dorp, zonder lastig gevallen te worden door de politie. Hij, zijn familie en vrienden zijn het onderwerp van voortdurende lastercampagnes en criminalisering.

In een brief aan de president van India, Rashtrapathi Bhavan, doet hij verslag van de situatie, en stelt dat hij op Onafhankelijkheidsdag (15 augustus) in hongerstaking zal gaan, als hij zijn paspoort niet terugkrijgt, beschikking krijgt over zijn bankrekening en er een einde komt aan de persoonlijke intimidatie.