De Tweede Kamer debateerde gisteren over de levensduurverlenging van kerncentrale Borssele, maar de uitkomst stond bij voorbaat vast: de rechtse meerderheid in de Kamer wil door. Toch leverden oppositiepartij PRO (GroenLinks-PvdA) en regeringspartij D66 gisteren stevige kritiek - op de kosten, de veiligheid, en vooral op de manier waarop het kabinet dit besluit doorvoert.

Borssele draait sinds 1973 en zou in 2033 sluiten. Het kabinet wil de centrale misschien wel tientallen jaren langer openhouden en past daarvoor nu de Kernenergiewet aan. Dat is precies waar de schoen wringt: de inhoudelijke afweging — is verlenging veilig, verantwoord en betaalbaar? — komt later. De Commissie MER wees hier al op. Volgens PRO-Kamerlid Van Oosterhout is dit de omgekeerde wereld: je past de wet aan voordat je weet of je het überhaupt moet willen.

Daar komen ook de financiële vragen bij. Van Oosterhout sprak van een "blanco cheque" voor kernenergie: er ligt nog geen volledige kosten-batenanalyse, de vergelijking met alternatieven als zon, wind en opslag ontbreekt, en onduidelijk is wie opdraait voor de kosten van kernafval en de uiteindelijke sloop van de centrale. Ze wil duidelijke kaders — een grens waarbij de verlenging alsnog van tafel gaat. D66-Kamerlid Klos sloot daarbij aan en vroeg naar de gevolgen voor de elektriciteitsprijs en de mogelijkheden om kostenoverschrijdingen bij te sturen.

Een apart pijnpunt  is de afhankelijkheid van het Russische staatsbedrijf Rosatom bij de opwerking van splijtstof van Borssele. Klos vroeg waarom die afhankelijkheid — in het huidige geopolitieke klimaat ronduit opmerkelijk — nog steeds niet is afgebouwd, en of de verlenging wel door kan gaan zolang dat niet is geregeld.

PRO wees verder op de ruimtelijke gevolgen voor het Zeeuwse Sloegebied, waar meerdere grote energieprojecten samenkomen. Zonder een integrale visie op dat gebied kunnen projecten elkaar hinderen of veiligheidsrisico's versterken. De partij haalde ook de Borselse voorwaarden aan: eisen die inwoners van Borsele in 2023 formuleerden rond veiligheid, gezondheid en leefomgeving als voorwaarde voor verdere kernenergie in hun gemeente. Die lijken nu grotendeels genegeerd te worden.

Het debat wordt volgende week woensdag voortgezet, als staatssecretaris De Bat de vragen gaat beantwoorden. Of dat iets verandert aan de koers, is een tweede.