Auteursarchief: Herman Damveld


Over Herman Damveld

Herman Damveld leeft duurzaam; is zelfstandig onderzoeker en publicist over energie, o.a. bij Laka.

Energie uiteengezet; rekenen op energie, rekenen aan energie

Het onderwerp energie en de energievoorziening in Nederland staat volop in de belangstelling, denk aan de energietransitie, maar ook door de aardgaswinning en de aardbevingen in de provincie Groningen. Maar bijna nooit komt aan de orde wat energie is, hoeveel energie Nederlanders gebruiken en wat de gevolgen daarvan zijn voor het milieu. Daarom heeft Herman Damveld dit uitgebreide artikel geschreven. Het artikel is gepubliceerd in het tijdschrift Ruimtelijke Veiligheid en Risicobeleid en hier te lezen (vanaf p.21).

Temperatuur koelwater kerncentrales steeds meer probleem

Het is buitengewoon warm in grote delen van Europa. En dat blijft ook nog wel even zo. Dat levert veel problemen op. In tegenstelling tot zon en wind hebben conventionele elektriciteitscentrales (kolen, gas en kern) grote hoeveelheden koelwater nodig. Water dat vervolgens weer terug geloosd wordt in rivier of zee. En dat is zomers steeds meer een probleem; want het water dat weer terug geloosd wordt mag niet te warm zijn: er zijn maximale temperaturen voor het oppervlakte water en die zijn in grote delen van Europa bijna of helemaal bereikt. Met als resultaat dat elektriciteitscentrales stil gelegd worden. Vooral ook kerncentrales. Een overzicht uit Frankrijk, Zwitserland, Zweden, Finland en Duitsland. Lees verder

Verkorting levensduur kernafval niet realistisch

(Herman Damveld) De verkorting van de levensduur van radioactief afval is niet binnen handbereik en het is de vraag of het haalbaar is. Dat constateert het Duitse Bundesamt für kerntechnische Entsorgungssicherheit (BfE), de toezichthouder namens de Duitse regering op de omgang met radioactief afval, met inbegrip van het zoeken naar een definitieve berging van radioactief afval. Lees verder

Jodiumpillen als hulp in nood bij kernongevallen

(Herman Damveld, update 13-10-2017) De regering maakt in de week van 3 oktober 2017 bekend jodiumpillen per post te zullen verzenden aan 1,2 miljoen huishoudens. Vanaf 9 oktober 2017 krijgen de mensen de pillen thuis, stelde minister Schippers van Volksgezondheid op 1 september jl.: ”Zo heeft de juiste doelgroep de jodiumtabletten altijd en direct bij de hand. Zo is Nederland nog beter voorbereid op een mogelijk kernongeval.” Die pillen helpen niet tegen de rest van de radioactieve cocktail die vrijkomt. Het is de bedoeling dat mensen die innemen voordat bij een kernongeval een radioactieve wolk overtrekt. Er zijn ook risico’s verbonden aan het innemen van jodiumtabletten zoals allergie en stoornissen aan de schildklierfunctie.
Dat de regering pillen uitdeelt, laat zien dat we terdege rekening moeten houden met een ernstig kernongeval. Daar komt bij dat verzekeringsmaatschappijen weigeren de schade te dekken die mensen kunnen oplopen door een ongeluk met een kerncentrale. Blijkbaar vinden deze maatschappijen kernenergie een te groot risico en te onveilig. Lees verder

Tihange en de rekbare veiligheid van kernenergie

(door Herman Damveld) De Belgische kerncentrale Tihange-2 is omstreden omdat er scheurtjes in het reactorvat zijn vastgesteld. Deze centrale kwam op 1 februari 1983 in bedrijf en is nu 34 jaar oud. Op 25 juni is er een mensenketting die pleit voor onmiddellijke sluiting van deze centrale.(*) Daarbij is de onveiligheid een belangrijk argument. Maar wat is (on)veiligheid? Al vele jaren studeer ik op kernenergie en in die tijd zag ik verschillende definities van veiligheid voorbijkomen. Dat speelt ook hier. In de visie van de Belgische overheid is het bedrijf van de kerncentrales Tihange veilig. Maar wat is veilig? Daarover een paar opmerkingen. Lees verder

Kernenergie op thorium in plaats van aardgas en windenergie?

Met enige regelmaat komt er een pleidooi om over te stappen op kerncentrales die draaien op thorium in plaats van uranium. Steeds vaker sluiten tegenstanders van windenergie zich hierbij aan en noemen thoriumcentrales ook dé oplossing voor aardbevingen door de gaswinning. Ze beweren dat deze vorm van kernenergie goedkope elektriciteit levert, al op korte termijn beschikbaar komt, dat thorium overvloedig aanwezig is, weinig kernafval veroorzaakt, CO2-vrij is en niet geschikt voor de aanmaak van kernwapens.
Herman Damveld laat in een nieuwe publicatie zien dat deze beweringen niet juist zijn of stoelen op verwachtingen. Overigens, als de beweringen over thoriumreactoren wel zouden kloppen, waarom zijn die reactoren dan niet allang massaal gebouwd?

Duitsland op zoek naar kernafvalopslag die een miljoen jaar veilig is

gorleben_demo(Herman Damveld) De Duitse regering heeft drie jaar geleden een commissie ingesteld die zich bezig moest houden met het zoeken naar een opslagplaats voor radioactief afval. Op 5 juli publiceerde ze haar 'Abschlussbericht'. De commissie heeft geen oplossing kunnen vinden maar wel een kompas uitgezet, een route naar de eindberging.
Bij die route was de kwestie Gorleben al die drie jaar een probleem. De zoutkoepels aldaar werd zo’n 40 jaar geleden aangewezen voor de eindberging. Daar is een hevige discussie over geweest, ook binnen die commissie. Er is namelijk vastgesteld dat er geen volledig afsluitende laag boven de zoutkoepel is. En dat is nu wel een centrale eis waar de eindberging aan moet voldoen. Daarom vinden sommigen dat Gorleben af zal vallen tijdens de route. Anderen vinden dat Gorleben nu al uitgesloten had moeten worden. Lees verder

Zoutkoepel Gasselte ongeschikt voor opslag kernafval

boek-voorkant-kleinDe zoutkoepel in het Drentse Gasselte is ongeschikt voor de berging van radioactief afval. Dat is een belangrijke conclusie die Herman Damveld trekt in zijn op 11 juni verschenen boek “Kernafval in zout. Plannen 40 jaar oud”. In dit boek – een uitgave van de stichting Laka -geeft Damveld een overzicht van alle kwesties die zich hebben afgespeeld rond de opslag van kernafval. Volgens recente en nog niet gepubliceerde gegevens van TNO is de zoutkoepel Gasselte relatief klein, smal en spits. Ook heeft deze zoutkoepel een beperkte omvang en is het onbekend hoe diep de koepel ligt; het kan 400, maar ook 800 meter zijn. “Daaruit concludeer ik dat de zoutkoepel Gasselte niet geschikt is voor de aanleg van een opslagmijn voor kernafval. Deze zoutkoepel, die 40 jaar boven aan de lijst van de regering heeft gestaan en daardoor het centrum van acties en demonstraties was, valt af.Lees verder

Kernafval in zout. Plannen 40 jaar oud

Herman Damveld
Kernafval in zout. Plannen 40 jaar oud

Uitgave van de stichting Laka met medewerking van Co2ntramine, Groningen, 11 juni 2016

afval-uitsnede-kleinInhoud
In juni 1976 kondigde de Nederlandse regering de plannen aan voor berging van radioactief afval in zoutkoepels in Noord-Nederland. In de jaren daarop was dit een veelvuldig besproken thema dat mede de aanleiding was tot de Brede Maatschappelijke Discussie over (kern)energie. De regering nam toen geen besluit over de eindberging, maar de zoutkoepels bleven wel telkens in beeld. Begin 2016 publiceerde de regering het Nationaal Programma radioactief afval met het voorstel om het daadwerkelijke begin van de eindberging zo’n 100 jaar uit te stellen. Een belangrijk argument hiervoor is dat er veel te weinig geld opzij is gelegd om welke definitieve opslag dan ook te kunnen betalen.
Uit dit Nationaal Programma zou men kunnen concluderen dat er deze eeuw verder niets gaat gebeuren. Dat is niet helemaal het geval. De regering stelt namelijk nog in 2016 een zogeheten klankbordgroep in die advies moet uitbrengen voor een besluit in 2025 over de mogelijke opslagplaatsen voor kernafval. Het gaat dan om “potentieel geschikte zoekgebieden voor berging van radioactief afval die gereserveerd kunnen worden.” Daarmee komt de discussie over de vraag aan welke eisen die locaties moeten voldoen weer op tafel, een discussie die in de jaren 70 en 80 in Nederland al gevoerd is. De ervaring uit bijvoorbeeld Duitsland leert dat het jaren duurt voor er maatschappelijke overeenstemming is over die eisen. Om in 2025 een besluit te nemen zal snel begonnen moeten worden met de keuze van locaties. De discussie over opslag in zoutkoepels of kleilagen gaat hiermee weer op gang komen.
Omdat het in 2016 precies 40 jaar geleden is dat die discussie begon, deze publicatie. De inzet is om de geschiedenis samenvattend en zo begrijpelijk mogelijk te beschrijven, waarbij we de relevante bronnen zullen aangeven. We kiezen voor een gedrukte versie en zullen daarnaast uitgebreide teksten digitaal beschikbaar stellen. Lees verder