Focus energietransitie op kosten en snelheid is einde van optie kernenergie

Afgelopen week werd het World Nuclear Industry Status Report 2019 gepubliceerd. Op ongeveer hetzelfde moment kwam de mededeling over verdere kostenstijging en vertragingen van de kerncentrales Hinkley Point en Flamanville. Het is een verder bewijs van de centrale stelling in het Status Report: kernenergie is te duur en kost te veel tijd. Want bij de noodzakelijke snelle energietransitie is een focus op ‘low carbon’ technologie alleen te beperkt; het moet daarnaast gaan over kosten en vooral ook snelheid. Het bouwen van kerncentrales duurt veel langer dan het aanleggen van zonne- en windenergie-capaciteit. Dat betekent dat bestaande fossiele centrales in afwachting van vervanging door kernenergie ondertussen veel méér CO₂ zouden uitstoten. Het stabiliseren van het klimaat is urgent, kernenergie is te traag.

In het vorige week verschenen editie 2019 van het World Nuclear Industry Status Report ligt de focus vooral op de transitie naar een CO₂-arme energieproductie en de rol die kernenergie daar in zou kunnen spelen. De idee dat kernenergie als ‘low carbon’ technologie (waar ook nog heel wat over te vertellen valt) een rol zou kunnen spelen wordt voornamelijk in stand gehouden door een te beperkte focus op ‘low carbon’. Het gaat namelijk niet alleen om CO₂-arm, maar om CO₂-arm, kosten en (vooral) snelheid.

Kernenergie vertraagt de energietransitie
Om het klimaat te beschermen moeten we inzetten op de technologie die de minste CO₂ uit stoot tegen de laagste kosten en in de minste tijd. En dat, zo is voor de zoveelste keer duidelijk, is kernenergie niet. Want als het doel is om CO₂-emissies in de elektriciteitsproductie zo snel mogelijk omlaag te brengen, maar enorme overheids- en financiële middelen worden besteed aan een ‘koolstofarme’-technologie die veel langer duurt om te bouwen en veel duurder is dan alternatieven – dan leidt dat eerder af dan dat het bijdraagt aan de CO₂-arme plannen. Dan werkt kernenergie eerder contraproductief.

Het stabiliseren van het klimaat is urgent, kernenergie is traag. Het bouwen van nieuwe kerncentrales duurt 5-17 jaar langer dan ‘utility-scale’ zonne-energie of onshore windenergie. Dat betekent dat bestaande fossiele centrales ondertussen veel méér CO₂ uitstoten in afwachting van vervanging door kernenergie. Ook door Mark Jacobson, Professor of Civil and Environmental Engineering, Director, Atmosphere/Energy Program van de Stanford University, genoemd als één van de zeven redenen waarom kernenergie geen oplossing is voor de klimaatproblemen.

Niet-nucleaire opties besparen meer CO₂ per dollar. In veel kernenergie-landen kunnen nieuwe hernieuwbare energiebronnen nu economisch concurreren met bestaande kerncentrales. De sluiting van oneconomische reactoren zal niet direct CO₂-uitstoot besparen, maar kan indirect meer CO₂ besparen dan het sluiten van een kolencentrale, als de grotere bedrijfskosten van de kerncentrale opnieuw worden geïnvesteerd in efficiëntie of goedkope moderne hernieuwbare energiebronnen die op hun beurt fossiele brandstoffen vervangen.

Hier een overzicht van de belangrijkste punten van WNISR 2019

Hinkley Point
De nieuwe vertraging en verdere kostenstijging van de Engelse kerncentrale Hinkley Point is zo desastreus dat nu zelfs de directeur van het op één na grootste Britse energiebedrijf, Ovo Energy, stelt dat het beter is om nu met Hinkley Point te stoppen.

De laatste tender voor wind op zee werd gewonnen voor een prijs £39.65 per Mwh, terwijl volgens contract alle stroom van Hinkley Point afgenomen moet worden voor £92.50 MWh (US$115). En dat met inflatiecorrectie voor de komende 35 jaar, terwijl de prijs van wind op zee alleen maar verder zal zakken.

Begrijpelijk dat het Engelse kernenergieprogramma steeds meer onder publieke druk komt te staan.
Zelfs zoveel dat de de Engelse Conservatieven op hun partij-congres een plan om in 2050 CO₂-neutraal te zijn hebben aangenomen dat niet vooral op kernsplijting gebaseerd is, maar op de inzet van kernfusie vanaf 2040! Irreëel en een onverantwoorde gok, maar – vergelijkbaar met de fixatie op thorium van Nederlandse klimaatsceptici (zie de motie in de Friese Staten) – blijkbaar liever ‘n onzinnige gok dan echt beleid.