Laka's Buttons

Je kan Stichting Laka direct volgen via Mastodon. Laka's handle op Mastodon is @laka@www.laka.org.
Laka's korte berichten hieronder (de vroegere tweets) heten hier 'buttons'*. Voor ál Laka's kernenergienieuws, kijk bij alle-berichten.

(*Laka heeft ook een grote collectie èchte antikernenergie-buttons)

Flevoland: doei tegen kleine kerncentrales

Omroep Flevoland meldt dat de provincie Flevoland niet langer actief gaat onderzoeken of er in Flevoland kleine kerncentrales moeten komen. Uit een eerder onderzoek blijkt volgens de provincie al dat Flevoland hiervoor eigenlijk niet geschikt is. Een meerderheid van vijf rechtse partijen in de Provinciale Staten (VVD, 50PLUS, FvD, JA21, PVV en BBB) hadden in april 2024 gevraagd om de haalbaarheid van Small Modular Reactors (SMR's) te onderzoeken. Gedeputeerde Staten reageert bijna twee jaar later op deze motie.

Getekend door Tsjernobyl en nu een paralympische ster: het verhaal van Oksana Masters

De Amerikaanse paralympiër Oksana Masters groeit in Italië uit tot een van de opvallendste sporters van de Paralympische Spelen. Ondanks een extreem moeilijke start in haar leven, veroorzaakt door de gevolgen van de kernramp van Tsjernobyl en zware jeugdervaringen in verschillende weeshuizen, laat Masters zich niet reduceren tot haar verleden.
Met inmiddels drie gouden medailles in biatlon en langlaufen is ze uitgegroeid tot de succesvolste Amerikaanse paralympische atlete ooit. Masters benadrukt dat paralympiërs in de eerste plaats topatleten zijn, en niet slechts voorbeelden van doorzettingsvermogen. Haar boodschap: “Schrijf jezelf nooit af. Geef nooit op.” Lees verder

Slachtoffers tellen in Fukushima

Het is vijftien jaar geleden dat het kernramp in Fukushima plaatsvond, de zwaarste civiele kernramp in Japan. De gevolgen waren (en zijn) enorm: massale evacuaties, hoge economische kosten en blijvende onzekerheid over de energievoorziening. Toch domineert al jaren één officieel narratief: dat de vrijgekomen straling te laag was om grote gezondheidsrisico’s te veroorzaken en dat vooral angst en stress de echte boosdoeners waren. Dit frame wordt regelmatig herhaald, bijvoorbeeld wanneer Rafael Grossi, directeur-generaal van het Internationaal Atoom Energie Agentschap, stelt dat “niemand is gestorven aan straling in Fukushima”. Ook de World Nuclear Association stelt nog steeds dat “er geen sterfgevallen of gevallen van stralingsziekte zijn geweest als gevolg van het nucleaire ongeval”. Deze opmerkingen zijn niet bijzonder verrassend, vooral omdat ze afkomstig zijn van organisaties die de voordelen en veiligheid van kernenergie promoten.
Toch zijn deze uitspraken niet zonder problemen. Het blijft sowieso moeilijk om precies vast te stellen hoeveel slachtoffers er door Fukushima zijn gevallen. Dit is bij nucleaire rampen altijd ingewikkeld. Daarnaast zitten er drie belangrijke tekortkomingen in het verhaal dat vaak wordt herhaald. Die gaan over hoe mensen langere tijd kleine hoeveelheden straling kunnen krijgen, over sterfgevallen die indirect met de ramp te maken hebben, en over de neiging om vooral naar cijfers te kijken die niet het hele verhaal vertellen. Lees verder

AllSeas moffelt kritiek weg uit eigen SMR-rapport

Gister een vernietigende rapportage van Nieuwsuur over de kerncentrale‑plannen van gemeente Opmeer. Dit na het nieuws dat de Europese Commissie maar wat graag zou investeren in kleine modulaire kerncentrales. Probleempje daarbij is alleen dat die kerncentrales helemaal niet te koop zijn. Expert Wim Turkenburg, betrokken bij de ontwikkeling van de Pallas‑kernreactor in Petten (qua ontwerp vergelijkbaar met een kleine kerncentrale), noemt de plannen van Opmeer dan ook “volstrekt onhaalbaar”: “We praten over een nieuw te ontwikkelen type reactor. De reactor in Petten is kleiner dan de reactor die Opmeer wil neerzetten. In Petten heeft alles straks zo’n dertig jaar geduurd.”
Voor AllSeas, het bedrijf dat met Opmeer in gesprek is, vormt dat geen enkel bezwaar. Hun oplossing: kritische geluiden negeren.
Lees verder

Greenpeace-blokkade tegen Russisch uraniumschip in haven Duinkerken

De Mikhail Dudin, een Russisch schip dat nucleair materiaal vervoert en ook regelmatig de Rotterdamse haven aandoet, is vanmorgen in de haven van Duinkerken enkele uren geblokkeerd door actievoerders van Greenpeace.
Sinds twee jaar profileert Frankrijk zich als een steunpilaar van Oekraïne in de strijd tegen de Russische agressor. Maar achter de schermen blijft de Franse nucleaire industrie (EDF, Framatome en Orano) zaken doen met Rosatom, het Russische nucleaire staatsbedrijf dat eveneens medeplichtig is aan oorlogsmisdaden. De Mikhail Dudin verzorgt  — net als de Baltiyskiy‑202 — al jarenlang de nucleaire handel tussen Rusland en West‑Europa. Ook kerncentrale Borssele en Urenco in Almelo zijn bij deze handel betrokken.

Eigenaar gesloten Duitse thoriumreactor failliet: deelstaat betaalt de rekening

Afgelopen zomer meldden we dat de rechtbank in Düsseldorf had bepaald dat de eigenaar van de stilgelegde Duitse Thorium Hoge‑Temperatuurreactor (THTR) zelf verantwoordelijk is voor de ontmantelingskosten en deze niet kan afwentelen op de deelstaat. De eigenaar, Hochtemperatur‑Kernkraftwerk GmbH (HKG), lijkt daarop een oplossing te hebben bedacht: in december moest de minister van Wirtschaft, Industrie, Klimaschutz und Energie (WIKE) het deelstaatparlement namelijk meedelen (p. 51) dat HKG faillissement heeft aangevraagd.
De THTR‑300 werd in 1989 stilgelegd en bevindt zich sindsdien in zogeheten “veilige insluiting”, in afwachting van de geplande start van de ontmanteling in 2028. Minister Mona Neubaur geeft aan dat alleen het toezicht op deze veilige insluiting de deelstaat nu al € 200.000 per maand kost.

Nieuw onderzoek VS: Meer kanker in omgeving kerncentrales

Een studie van Harvard T.H. Chan School of Public Health concludeert dat ongeveer 3,3% van de van de geconstateerde kankers in de staat Massachusetts toe te schrijven zijn aan de nabijheid van een kerncentrale. Het risico op het ontwikkelen van kanker nam sterk af bij een afstand van meer dan ongeveer 30 kilometer van een faciliteit en nam over het algemeen toe met de leeftijd. De studie Residential proximity to nuclear power plants and cancer incidence in Massachusetts, USA (2000–2018), werd eind december gepubliceerd in het blad Environmental Health.
Lees verder

Beeldspraak: normalisering van risico’s

Behnam Raeesian is een internationaal erkend beeldend kunstenaar en posterontwerper uit Iran, bekend om zijn gedurfde politieke en culturele werken. Door middel van tentoonstellingen, workshops, juryfuncties en samenwerkingen met culturele instellingen over de hele wereld heeft hij een sterke positie opgebouwd in de hedendaagse politieke grafische vormgeving. Zijn projecten behandelen complexe kwesties zoals nucleaire risico's en technologische impact, en zetten deze om in indrukwekkende visuele verhalen die dialoog en bewustwording bevorderen. Dit ontwerp, getiteld “Authorized Noise”, gebruikt de beeldtaal van een grammofoon om na te denken over de normalisering van kernenergie en nucleaire dreiging.
Lees verder

Investeringen in Europees elektriciteitsnet verzekeren tegen dure atoomstroom

Uit een analyse van het Centraal planbureau blijkt dat tijdige investeringen in het Europese elektriciteit netwerk voorkomen dat we opdraaien voor de hoge kosten van kernenergie. Wanneer kernenergie alsnog wegvalt - of door publieke weerstand het wordt tegengehouden - is een uitgebreid en flexibel elektriciteitsnet onmisbaar. Zonder zo’n netwerk worden landen gedwongen lokaal te investeren in dure alternatieven, terwijl een goed ontwikkeld Europees net juist de mogelijkheid biedt om hernieuwbare energie uit andere regio’s efficiënt te benutten.
In de doorgerekende scenario’s waarin kernenergie financieel of maatschappelijk onaantrekkelijk is (eerder regel dan uitzondering) stijgen de energiekosten voor huishoudens en bedrijven aanzienlijk. Alleen landen die dan beschikken over een robuust Europees verbindingen kunnen dan terugvallen op betaalbare hernieuwbare energie van elders. Investeringen in het Europese elektriciteitsnet functioneren daarmee als een verzekering tegen de financiële risico’s die kernenergie met zich meebrengt. Lees verder

Meerderheid Groningers wijst kerncentrale af – zelfs voorstanders willen er niet voor betalen

De locatiekeuze voor twee nieuwe kerncentrales komt steeds dichterbij. Nu er steeds meer problemen spelen rondom de locaties in Borssele en Terneuzen, komt Eemshaven mogelijk weer in beeld. WISE en Milieudefensie Groningen hebben daarom een peiling uitgezet onder inwoners van de provincie om erachter te komen hoe de inwoners staan tegenover de mogelijke komst van nieuwe kerncentrales.
De boodschap uit Groningen is helder en op meerdere punten verrassend scherp. Een ruime meerderheid van de Groningers wil géén kerncentrale in de Eemshaven, wil niet extra betalen voor kernstroom en wil al helemaal geen kernafval in de eigen bodem. Zelfs onder mensen die kernenergie op papier een nuttige rol toedichten, ontbreekt de bereidheid om de kosten en risico’s te dragen. Lees verder